Nazorg

Hoe verzorg je jezelf thuis na het ontslag uit het ziekenhuis? De periode na de operatie is fysiek en mentaal intensief. Hieronder lees je hoe deze periode verloopt en wat je kan doen om de genezing te helpen.

Cover image

Direct na de operatie

De duur van opname na de operatie kan verschillen per zorginstelling en de nodige zorg voor je lichaam verschilt per operatie. Hieronder wordt de algemene opname en nazorg per operatie besproken.

Orchidectomie

De orchidectomie is in principe een dagopname. Als er geen complicaties zijn, mag je na de operatie naar huis. Als het nodig is, kan je nog een nacht blijven.

Vulvaplastiek

Na de operatie mag je meteen al rustig bewegen. Doe dit altijd eerst onder begeleiding. Na de operatie blijf je nog 3 tot 5 dagen in het ziekenhuis, dit verschilt per zorginstelling en per persoon. Na 5 dagen verwijdert de plastisch chirurg de urinekatheter. Zodra je op dag 5 zelfstandig kan plassen mag je naar huis. Als je in de uren na het verwijderen van de katheter niet spontaan kan plassen wordt de katheter teruggeplaatst.

Vaginaplastiek

Na de operatie mag je direct starten met bewegen. Doe dit altijd eerst onder begeleiding. Na de operatie blijf je nog 3 tot 5 dagen in het ziekenhuis, dit verschilt per zorginstelling en per persoon. Na 5 dagen verwijdert de plastisch chirurg de urinekatheter en eventueel een tampon gemaakt van gaas. Als je in de uren hierna niet spontaan kan plassen wordt de katheter teruggeplaatst. Je wordt begeleid bij het dilateren en spoelen van de vagina. Zodra je zelfstandig kan dilateren, spoelen, en goed kan plassen en poepen mag je naar huis.

Adviezen voor thuis

Het herstel van een genitale operatie duurt maanden, hoelang het precies duurt verschilt per persoon. Het is belangrijk dat je je lichaam de tijd geeft om te herstellen van de operatie. In de periode na je operatie heb je veel steun nodig van je omgeving om te helpen bij het dagelijks leven (boodschappen doen, koken, wassen, etc.). We raden aan dat je dit van tevoren plant.
Je mag na de operatie niet zwemmen, in bad of naar de sauna totdat de wonden helemaal dicht zijn. Dit duurt minimaal 6 weken. Dat is om te voorkomen dat de hechtingen te vroeg oplossen en de wondjes open gaan staan. Kort douchen mag wel. Er wordt geadviseerd 6 weken geen zware lichamelijke activiteit te verrichten en niet te sporten, dit kan namelijk een bloeding of overmatige vochtproductie geven. Roken belemmert de wondgenezing. Het wordt sterk geadviseerd om minstens 6 weken na de operatie niet te roken. Wacht met seksuele activiteiten tot de wonden volledig zijn genezen.

Hormoongebruik na de operatie

Na de operatie stop je met de testosteronremmer, je blijft alleen oestradiol gebruiken. Jouw hormoonbehandeling wordt na de operatie begeleid door de endocrinoloog.
Hormoonbehandeling

Plassen en poepen

Na het verwijderen van de katheter kan het plassen branderig aanvoelen. Probeer te vermijden dat je gaat persen want dan druk je met de bekkenbodemspieren de plasbuis juist dicht. Ontspan en neem de tijd om goed uit te plassen, maak er geen haastklus van.
Het kan een paar dagen duren voordat je darmen weer op gang komen. Het is belangrijk om te voorkomen dat de poep te hard wordt. Drink daarom voldoende op een dag (minimaal 1,5 liter) en zorg dat je vezelrijk eet (bijvoorbeeld groenten en fruit). Vermijd persen, dat is vooral de eerste weken na de operatie niet verstandig. Houdt eventueel een washandje tegen de vulva om tegendruk te geven tijdens het ontlasten. Veeg de billen altijd van voor naar achter af, vanaf de anus omhoog naar de rugzijde.

Dilateren en Spoelen

Dilateren

Na een vaginaplastiek moet je de nieuwe vagina dilateren. Dat is noodzakelijk om de diepte en de breedte van de vagina te behouden. Ook als er wonden zijn ontstaan, is het belangrijk om door te gaan met dilateren. Het dilateren wordt in de meeste gevallen gestart vanaf 5 dagen na de operatie. De eerste weken na de operatie kan er bij het dilateren bloed vrijkomen - je kan dan gewoon doorgaan met dilateren. Het is belangrijk om te zorgen voor een goede ontspanning van de bekkenbodemspieren. Dilateer het eerste jaar 2 keer per dag voor minimaal 30 minuten per keer. Na het eerste jaar kun je vaak minder vaak gaan dilateren, tot een individueel bepaalde hoeveelheid.

Dilateren bij de darmvaginaplastiek

Bij een darmvaginaplastiek hoef je enkel de overgang van huid naar darm te dilateren. De darm zelf hoeft niet gedilateerd te worden (deze behoudt vanzelf de lengte en breedte). Het eerste jaar dilateer je 2 keer per dag gedurende minimaal 30 minuten. Na het eerste jaar is het vaak niet meer nodig te dilateren.

Spoelen

Het is belangrijk na de operatie tweemaal per dag de binnenkant (vagina) en de buitenkant (vulva) te spoelen met water. Er kan een geel laagje op de wond komen, dit zijn eiwitten die de wondgenezing bevorderen. Spoel dit laagje niet weg. Uitgebreide instructies voor het spoelen en dilateren vind je op de pagina dilateren.

Wondherstel

De hechtingen lossen vanzelf op na verloop van tijd (weken tot maanden). Zolang er wonden zijn, lekt er wondvocht met soms wat (oud) bloed uit. Er kunnen kleine stukjes huid van de vulvalippen en/of vagina afsterven, dat kan een onaangename geur geven. Houd het gebied goed schoon zoals hierboven beschreven. Je hoeft je geen zorgen te maken over het afstervende weefsel: dit proces breidt zich niet uit naar andere delen van de huid.

Pijnstillers en medicatie

Je krijgt bij jouw zorginstelling advies over pijnstilling na de operatie. Meestal kan je de pijn onder controle houden met medicatie die je zelf bij de drogisterij kan halen (bijvoorbeeld paracetamol). Als je veel pijn hebt, vraag dan je behandelend arts om advies.
meditatie

Seksualiteit

Het wordt afgeraden om in de eerste 3 maanden na de operatie (penetratieve) seks te hebben (ook als je geen klachten of pijn ervaart). Wanneer je genitaal precies hersteld is en wanneer je (weer) seksueel actief kan zijn, kan je het best bespreken bij de nacontroles met de plastisch chirurg. Daarnaast is het aan te raden om eerst zelf je lichaam te ontdekken en (seksueel) eigen te maken.
Of je na de operatie kan genieten van seks, is een ingewikkelde vraag. Dat heeft niet alleen met je lichaam te maken, maar ook met hoe je je voelt. Ben je blij met jezelf en met je lijf? Kan je je ontspannen? Als je met iemand anders vrijt: voel je je dan op je gemak bij deze persoon? Vind je de ander echt leuk? Je kan je eigen lichaam beter leren kennen door te proberen hoe jouw fijne plekjes werken. Bijvoorbeeld:
  • Houd je van hard of zacht wrijven? Drukken? Rondjes draaien?
  • Vind je het fijn om een speeltje te gebruiken?
  • Gebruik je glijmiddel en welke soort vind je het fijnste?
  • Word je opgewonden als je ergens over fantaseert tijdens het vrijen?
Vaak is het makkelijker om een orgasme te krijgen als je masturbeert dan wanneer je met iemand anders vrijt. Als je seksueel actief bent met een partner kan het helpen om te praten over wat jullie prettig vinden. Als je problemen ervaart of vragen hebt over je seksualiteit na de genitale operatie, kan een consult met een seksuoloog helpend zijn. Neem hiervoor contact op met jouw zorginstelling.
Als je vragen hebt over jouw specifieke behandeling of een afspraak wilt maken met een behandelaar, verzoeken we je om contact op te nemen met jouw eigen dokter of hulpverlener.
Als je vragen hebt over jouw specifieke behandeling of een afspraak wilt maken met een behandelaar, verzoeken we je om contact op te nemen met jouw eigen dokter of hulpverlener.

Deze tekst is aangepast op 25-8-2026


Terug
Volgend Artikel

Inhoud

Volgende Stap

We raden je aan alle informatie stap voor stap door te nemen om een volledig beeld te krijgen van de verschillende behandelopties en het proces eromheen!

Terug naar overzicht

Dilateren

Dilateren is noodzakelijk om je nieuwe vagina open te houden als je hebt gekozen voor een vaginaplastiek. Lees hier wat dilateren precies inhoudt.

Verder
GenderAid Logo

GenderAid: De Keuzehulp voor Genitale Genderchirurgie

Onderzoek GenderAid Keuzehulp

Vragen?

Neem contact met ons op via de mail:

[email protected]

Afdeling Plastische, Reconstructieve- en Handchirurgie

Kennis- en Zorgcentrum Genderdysforie

Amsterdam UMC, locatie VUmc | 4D118

De Boelelaan 1117, 1081HV Amsterdam, Nederland

Privacy

© 2026 GenderAid. All rights reserved