(Nog) Niet Opereren
Twijfel je nog over de keuze voor een genitale operatie? Kan/wil je (nog) geen genitale operatie ondergaan? Dan kan je toch al stappen zetten in jouw transitie; ook zonder operatie kan je hulpmiddelen gebruiken om genderdysfore gevoelens te verlichten. Informatie en tips hierover vind je op deze pagina!
Belangrijke beslissing
Het kiezen voor een genitale operatie is een belangrijke beslissing. Een operatie heeft veel gevolgen, bijvoorbeeld op mentaal, fysiek, sociaal en seksueel gebied. Ook brengt een genitale operatie risico’s met zich mee. Bij elke operatie kunnen kleine of grotere medische problemen (complicaties) optreden.
Overweeg je een genitale operatie, dan kan het helpen om na te denken over de invloed van jouw genitaal op je (gender)identiteit. Wat denk of hoop je dat een genitale operatie voor jou kan betekenen? Is het een keuze die nu in je leven past? Kan je rekenen op steun van vrienden en familie? Er zitten voordelen, maar ook veel nadelen aan een genitale operatie. Twijfelen over een genitale operatie is dus heel normaal. Dat betekent niet dat je twijfelt over je genderidentiteit. Het is belangrijk dat je de tijd neemt om je keuze goed af te wegen en deze te bespreken met naasten en zorgverleners.
Er zijn meerdere vervrouwelijkende genitale operaties waar je voor kan kiezen. Je kan ook kiezen voor geen operatie.
Wijziging officiële geslacht zonder genitale operatie
In Nederland is het sinds 2014 mogelijk om het geslacht in de geboorteakte te wijzigen zonder een genitale operatie te ondergaan.
Niet-medische optie: ‘Tucken’
Om het genitaal gebied te vervrouwelijken kan je de penis richting de anus plaatsen en de testikels omhoogduwen. Dit heet 'tucken'. Gebruik voor het ‘tucken’ medische tape om schade aan de huid te verminderen. Als je jezelf van tevoren scheert, plakt de tape beter. Ook is er speciaal tuckingondergoed (gaffels/dansgordels) om geslachtsdelen op hun plaats te houden; je vindt ze in theaterwinkels of op het internet (bijvoorbeeld op UNTAG of Paxsies). Op YouTube vind je allerlei filmpjes die verschillende manieren van 'tucken' uitleggen.
Het is mogelijk dat langdurig ‘tucken’ de kwaliteit van het zaad verslechtert. Meer informatie over vruchtbaarheidsbehoud en het vervullen van een kinderwens kan je hier vinden. Daarnaast kan 'tucken' op den duur huidproblemen geven. Bespreek dit met je behandelend arts.
Ontharen
Lichaamshaar kan op verschillende manieren (tijdelijk of blijvend) worden verwijderd: scheren, waxen, epileren, elektrolyse (elektrisch ontharen) of laserbehandeling. Ontharingscrèmes zijn een optie voor het tijdelijk verwijderen van lichaamshaar, maar kunnen voor irritatie zorgen. Heel soms is het nodig voor een vaginaplastiek of vulvaplastiek een deel van het genitale gebied permanent te ontharen. Hierover lees je meer bij de voorbereiding op genitale chirurgie.
Puberteitsremmers
Sommige trans en genderdiverse personen krijgen al in de puberteit medicijnen om de puberteit tegen te houden (puberteitsremmers). Als je vanaf de vroege puberteit puberteitsremmers neemt, groeit je genitaal minder en daardoor heb je minder huid in het genitale gebied. Dit kan invloed hebben op de techniek die een chirurg later kan gebruiken voor een vaginaplastiek. Hier vind je meer informatie over een vaginaplastiek en de operatietechnieken.
Hormoonbehandeling
Een hormoonbehandeling brengt lichamelijke veranderingen met zich mee. Sommige effecten van de hormoonbehandeling zijn blijvend, bijvoorbeeld borstgroei en eventuele onvruchtbaarheid. Hoe groot de verandering is en hoe lang het duurt voor je iets merkt, verschilt per persoon en hangt samen met jouw genen, jouw dosis en hoe lang je al hormoontherapie krijgt: hoe langer je hormonen gebruikt, hoe blijvender de veranderingen.
Naast verminderde vruchtbaarheid kan de hormoonbehandeling fysieke veranderingen met zich meebrengen in:
- Vet en spieren: je krijgt meer vet rondom de heupen en dijen. Je spiermassa neemt af.
- Borstgroei: binnen 2-3 maanden gaan de borsten groeien. Aanraken kan pijnlijk zijn. Uit actueel onderzoek blijkt een jaar hormoonbehandeling tot een gemiddelde cup AAA te leiden. Eventuele borstvergrotende operaties zijn pas mogelijk na 12 tot 24 maanden hormoonbehandeling.
- Gezicht: onderhuids vet neemt toe en draagt bij aan een vrouwelijkere gezichtsvorm. Dit proces kan tot drie jaar duren, daarom wordt geadviseerd om te wachten met eventuele gezichtsoperaties.
- Lichaamshaar: het lichaamshaar wordt dunner, zachter en zal minder snel groeien.
- Vruchtbaarheid: het gebruik van hormonen kan, zover nu bekend, een negatieve invloed hebben op zaadcellen. Als je op een later moment zaadcellen wil laten invriezen moet je tijdelijk stoppen met het gebruik van hormonen.
Voor sommige trans en genderdiverse personen helpt hormoonbehandeling genoeg tegen de genderdysfore gevoelens. Je kan er dan voor kiezen om (nog) geen genitale operatie te ondergaan.
Seksualiteit
Seksualiteit is voor velen belangrijk. Je seksleven is niet alleen afhankelijk van een genitale operatie, maar van vele psychologische en biologische factoren. Het is een goed idee om na te denken over jouw genitaal en jouw seksualiteit.
Bijvoorbeeld:
- Wat zijn jouw seksuele wensen?
- Wil/heb je een partner?
- Spreek je met je partner(s) over jullie seksuele wensen?
- Wat is mogelijk de invloed van een genitale operatie op jouw seksualiteit?
Zin in seks wordt beïnvloed door het hormoon testosteron – ongeacht gender. Hormoonbehandeling kan dus ook veranderingen teweegbrengen in je seksualiteitsbeleving, omdat het testosterongehalte dan afneemt. Zo leidt het vaak tot afname van erecties, zowel in intensiteit als duur, waardoor penetratie bij een ander niet meer altijd goed lukt. Toch kan je, ondanks de hormoonbehandeling, nog altijd opwinding en orgasmes ervaren, hoewel misschien op een andere manier dan voorheen. Zo ervaren sommige mensen orgasmes die langer duren en door het hele lichaam voelbaar zijn, maar met een minder intense piek. De ejaculatie tijdens een hormoonbehandeling kan bestaan uit een kleine hoeveelheid heldere of witte vloeistof, of geen vloeistof.
Als je vragen hebt over hoe seksualiteit er uit ziet na een genitale operatie, kan een consult met een seksuoloog helpend zijn. Neem hiervoor contact op met jouw zorginstelling.
Deze tekst is aangepast op 27-8-2026
Volgende Stap
We raden je aan alle informatie stap voor stap door te nemen om een volledig beeld te krijgen van de verschillende behandelopties en het proces eromheen!We doen ons best deze informatie actueel te houden. Heb je nog aanvullingen of opmerkingen over de bovenstaande informatie? Mail dan naar [email protected]
Terug naar overzicht
Fertiliteit
Overweeg je een genitale operatie? Het is belangrijk om van tevoren na te denken over een eventuele kinderwens en het behoud van je vruchtbaarheid.
